Δευτέρα 13 Αυγούστου 2012

To καλοκαιρι μεσα απο πεντε βιβλια

Μιας και το καλοκαιρι τελειωσε και αρχιζει η εξεταστικη με κατι πρεπει να ασχοληθω και εγω,μη τυχον και διαβασω για την
σχολη και σπασει η παραδοση.Ετσι ηρθαν λοιπον τα πραγματα και ειπα να καταπιαστω και να μοχθησω για μια κριτικη που αφορα οτι διαβασα το καλοκαιρι.Παμε λοιπον:


1.Ανν Σεξτον:Eρωτικα ποιηματα

     Στις αρχες του 1960 η Ανν Σεξτον κυκλοφορει την πρωτη της συλλογη και ερχεται για να ταραξει τα νερα της Αμερικανικης ποιησης.Η ιδια καθοτι υπεφερε απο καταθλιψη και αυτοκτονικο ιδεασμο βρισκει μεσω της ποιησης ενα τροπο να μιλησει για οτι συμβαινει στο μυαλο της αποτυπονωνοντας τις συνεπειες του αμερικανικου αστικου ονειρου.
      Στα ερωτικα ποιηματα της λοιπον αυτα πλαθει μια πολυδυναμη γυναικεια περσονα που ειναι αδυνατον να αποτελει ενα μονο προσωπο.Με την φωνη της,αλλοτε σπαραχτικη αλλοτε λυρικη και ονειρικη καλυπτει ενα μεγαλο φασμα της ερωτικης εμπειριας σε περιοδους οπου οι κοινωνικοπολιτικο συνθηκες και ο πολεμος καθιστουν τις ανθρωπινες σχεσεις ιδιατερα δυσκολες.Στο πλαισιο της αντιληψης της για τον ερωτα εντασσεται και ενα παθιασμενο αντιπολεμικο αισθημα,ενα βαρυ κατηγορω για την αποκτηνωση των ανθρωπων.
    Η γυναικα της Ανν εδω παλευει για ισοτητα αναζητοντας παραλληλας να ριξει φως στο μυστηριο του ερωτα.Τα ποιηματα αυτα ειναι σωματικα,γεματα εξαρση και ερωτικη επιθυμια και κυριως απαλλαγμενα απο καθε ειδους ιδεολογημα.Πολλες φορες νομιζα μαλιστα οτι λειτουργουσαν σαν ενα ειδος ερωτικου και σεξουαλικου μανιφεστου.Ενα βιβλιο γεματο δυναμη,σε ρουφαει μεχρι και την τελευταια του λεξη.



2.Μαρκησιος Ντε Σαντ:Περι Αμεσης Δημοκρατιας και κατα της απατης των εκποσωπησεων

     Κατα αρχας να ξεκαθαρισω πως ουτε ημουν ουτε ειμαι απο εκεινους που συγκινει η πενα και ο ιδιαιτερος αυτος τροπος του Ντε Σαντ.Ποτε μου δεν ενδιαφερθηκα ιδιαιτερα ουτε για τα ανησυχα ενστικτα του ουτε για τις ακολασιες του.Παρ' ολα αυτα το βιβλιο αυτο μου κεντρησε τοσο εντονα το ενδιαφερον ενα βραδυ στη βιβλιοθηκη του Κ*Βοξ ωστε να το διαβασω μονομιας κατω απο τον αναφιωτικο ηλιο.Ο λογος που με μαγνητισε ετσι δεν νομιζω οτι ειναι αλλος απο τον πρωτοτυπο συνδυασμο που προσφερει στο εξωφυλλο του.Το ονομα του συγγραφεα διπλα απο τις λεξεις 'αμεση δημοκρατια' ειναι το λιγοτερο μπροστα στο οτι εκδιδεται απο τον Ελευθερο Τυπο.Ξεροντας πολυ καλα πως τα βιβλια των εκδοσεων αυτων στροβιλιζονται γυρω απο μια συγκεκριμενη θεματικη δεν μπορουσα να εξηγησω ποια η σχεση του Ντε Σαντ με μορφες οπως ο Κορσο και ο Ντεμπορ.Η εξηγηση ομως ειναι απλη και διδεται στην πρωτη κιολας σελιδα.
    Οντας ευγενης και ουχι αστος ο Ντε Σαντ ωφεληθηκε απο την Γαλλικη Επανασταση τοσο οσο και
τα λαικα στρωματα της περιοδου:Καθολου.Η κριτικη που ασκει λοιπον στην μετ-επαναστατικη γαλλικη κοινωνια και στον αστισμο ειναι ωμη και αιματοβαμμενη,ακριβως οπως και αυτος.Η τεχνοτροπια και η αμεσοτητα του εξυπηρετουν εδω απιστευτα τον σκοπο του να καταδειξει την υστεροβουλια της κυριαρχης καστας και να καταπνιξει τους εκπροσωπους της με ενα λουτρο αποκαλυψεων απο μυστικες συζητησεις που ειχε μαζι τους.Νομιζω οτι εν τελει ο συγκεκριμενος τιτλος δικαιωνει την θεση του στον Ελευθερο Τυπο και την επιλογη μου για να ξεχαστω απο τον εκνευριστικο πρωταθλητη της ρακετας που επαιζε στα πεντε μετρα μπροστα μου και γυαλιζε στον ηλιο.Δεν τον εβαλα να φαει το μπαλακι τελικα.



3.Γιωργος Ιωαννου:Σαρκοφαγος

     Αν πρεπει να μιλησει κανεις για το επιστεγασμα στη συγγραφικη πορεια του Ιωαννου τοτε αυτο δεν ειναι αλλο απο την Σαρκοφαγο.Εδω εχουμε να κανουμε με μια συλλογη διηγηματων,πραγματικα τρικυμιωδη που εξυπηρετουν την αναγκη του συγγραφεα να μοιραστει τα πιο νοσηρα μυστικα του μαζι μας.
    Οι ιστοριες του βιβλιου περιγραφουν,ισως με καποια ποιητικη συναιρεση,την ελληνικη πραγματικοτητα της δεκαετιας του '60.Ο συγγραφεας λοιπον βρισκει πατημα μεσα σε αυτο το τοπιο και αρχιζει να μιλαει για τις συνηθειες,τις ανησυχιες και τις φοβιες που τον φυλακιζουν και τον κατατρωνε(«εδώ με πιάσανε αργότερα οι αγωνίες, οι αϋπνίες, οι ιδρώτες, τα άγχη, και το κρεβάτι από τότε ξαναπήρε από τα στριφογυρίσματά μου να σπάνει»).Ο συνειρμικος χαρακτηρας του κειμενου και ο πειραματισμος του να μη χρησιμοποιησει για πρωτη φορα κανενα δοκιμιακο στοιχειο δινουν ενα βιβλιο προσβασιμο,γεματο ειλικρινεια.Καθε λεξη του ειναι και μια προσπαθεια του Ιωαννου να απεγκλωβιστει απο την φυλακη του αυτη,την σαρκοφαγο του,να μιλησει για τα βασανα του και τελικα να εξιλεωθει και να ανοιχτει στο κοσμο λιγοτερο μπλεγμενος.«Αυτό το πράμα, μάλιστα-πολύ θα το ’θελα. Αυτό τ’ αλλάζω με την τωρινή μου μοίρα. Με μια βαριά μοτοσικλέτα ν’ αλωνίζω πόλη και προάστια».
    Το χιουμορ («Ακόμα και στον ύπνο μου ψιθύριζα με αγαλλίαση τους αρχικούς του χρόνους (του ρήματος munio): munio, munivi και munii, munitum, munire. Και δώστου κάθε τόσο να κοιτάζω τη γραμματική για το πώς κλίνεται το ένα και το άλλο, με αποτέλεσμα την τέταρτη συζυγία να τη μάθω καλύτερα απ’ όλες τις άλλες. Πάντως ο νους μου δεν πήγαινε στο κακό ή σε τίποτα το συγκεκριμένο»),η διψα για εξομολογηση και για εκτονωση μπλεκουν μεσα στις σελιδες και φτιαχνουν ενα αποτελεσμα αγριο μα και συντροφικο,το νιωθεις σαν το δικο σου αποκρυφο ημερολογιο.Το ερωτικο στοιχειο εμφανιζεται συνεχεια,ταραγμενο και ποτισμενο με την αισθηση του κινδυνου οπως δειχνει και το αποσπασμα:«Μόνο που πάντοτε φτάνω με τη μνήμη μου σ’ ένα φράγμα από δάκρυα, ασυνάρτητες φωνές και κάτι τσιρίδες σπαραχτικές και βροντώντας τότε την πόρτα ξαναβγαίνω στο εφιαλτικό κυνήγι των θανάσιμων αγγέλων» .
      Μετα απο αυτο κοπανησα και εγω τεσσερα μοχιτο για να ξεχασω ποιος πραγματικα ειμαι αλλα ματαια,κατεληξα απλα στη σκηνη να ροχαλιζω.Φτωχη Μελινα.



4.Κιπλινγκ:Το ωραιοτερο διηγημα του κοσμου και εξι ινδικες ιστοριες.

    Οταν ξεκιναγα για Αναφη ημουν προετοιμασμενος οτι θα συναντησω λεφουσια χιπιδων και απογονων του Banhart στην παραλια που θα εστηνα.Επρεπε να παρω λοιπον κατι που θα τους θυμιζε τις ριζες τους,να με παρουν με καλο ματι.Ετσι λοιπον κατεληξε στην τσαντα μου και ο Κιπλινγκ,ο συγγραφεας του Μογλη,του παιδιου του δασους.
     Στο δια ταυτα τωρα,το βιβλιο ειναι αληθινο διαμαντι.Ο Κιπλινγκ καθοτι εζησε πολλα χρονια στην Ινδια ως Αγγλος αποικιοκρατης μεσα απο τα διηγηματα του που διαδραματιζονται σε ολα τα μηκη της χωρας αποτυπωνει με συνεπεια την σχεση των δυο λαων κατω απο το φλογερο αποπνιχτικο ινδικο κλιμα.Οι ιστοριες του ειναι ζωηρες,ξεχυλιζουν πραγματικα απο φαντασια,μυστηριο και μαγεια,γραμμενες σε ενα δαιμονιωδη ρυθμο που αναζοπυρωνει συνεχως το ενδιαφερον σου.
   Στα αρνητικα πρεπει να σημειωθει οτι διαφαινεται στις γραμμες του το εντονο πατριωτικο πνευμα που διαποτιζει τον συγγραφεα.Ειναι τοση η εξυπναδα ομως και οι εκλπηξεις στην πλοκη του βιβλιου που γρηγορα σε κανουν να το ξεχασεις και να το παραβλεψεις.Αφρισμενο βιβλιο,μοιαζει πιο πολυ με παραμυθι και ταιριαζει γαντι στην πλουσια αλληγορικη γλωσσα του Κιπλινγκ.



5.Τζον Ιρβινγκ:Χηρα για ενα χρονο

     Ενταξει,ειναι αληθεια πως ο Ιρβινγκ ανηκει στη ελπιδοφορα γενια αυτη των συγχρονων αμερικανων λογοτεχνων,του Ευγενιδη και του Φρανζεν,των υποτιθεμενων συνεχιστων του Τουαιην και του Χοθωρν.Παρ' ολα αυτα δε μπορω να πω πως ο συγκεκριμενος τιτλος με ενθουσιασε ιδιαιτερα.
     Το βιβλιο ειναι ουσιαστικα ενα ψυχογραφημα της Ρουθ Κοουλ.Στο πρωτο μερος του βιβλιου ο συγγραφεας ασχολειται με τα παιδικα χρονια της ηρωιδας,γονος αρρωστημενης οικογενειας γεματης προβληματα.Τα δυο μεγαλυτερα αδερφια της πεθαινουν σε δυστυχημα,η μαμα γεμιζει τους τοιχους με τις φωτογραφιες τους,φοβαται να ανοιχτει στην Ροουθ και τελικα το σκαει με ενα δεκαξεαχρονο.Ο μπαμπας απο την αλλη γινεται-τι αλλο-τετημποης αλκοολικος και γυναικας που αμαυρωνει το στεφανι του.Οκεη.Παμε παρακατω.
     Στο δευτερο μερος το κοριτσι ειναι πλεον γυναικα τριανταεξι χρονων,εχει ενα ιστορικο γεματο με αποτυχημενες σχεσεις και ειναι ετοιμη να παντρευτει εναν αντρα που εκτιμαει αλλα δεν θελει να κανει μαζι του σεξ.Η επαγγεματικη της πορεια ειναι εμφανως καλυτερη καθοτι επαγγελεται συγγραφεας,πολυ επιτυχημενη μαλιστα(κατι σαν την Ροουλινγκ).Οκεη.
     Κατ εμε εδω ο Ιρβινγκ αναλωνεται σε μια τετριμενη θεματολογια.Η ηρωιδα συλλεγει αναριθμητα δειγματα της ηθικης χρεοκωπιας των καιρων μας.Το ερωτημα ομως παραμενει μετεωρο,ποιας ακριβως ηθικης εννοει ο συγγραφεας.Νομιζω οτι ο Ιρβινγκ ειναι ασυνειδητα προσκολλημενος στα αμερικανικα προτυπα επιτυχιας(γαμος,ταξη και ασφαλεια) και προβαινει σε μια αναλυση των ανθρωπινων σχεσεων,αρτια τεχνικα μεν,ρηχη και καθολου σκοπτικη δε.Ενα καλογραμμενο βιβλιο σιγουρα,αδυναμο ομως να φανερωσει την σκοτεινη πλευρα του χαρακτηρα και να προχωρησει τα πραγματα λιγο παραπερα κανοντας το ετσι αστειο.Σιγουρα απο ενα τοσο βασανισμενο παιδι περιμενεις να δεις κατι πιο πρωτοτυπο απο την αδυναμια του να κανει μια στερεη σχεση.Και το βασικοτερο,τι εννοει ο συγγραφεας οταν μιλαει για μια τετοια σχεση σαν κατι ιδεατο για ΚΑΘΕ ανθρωπο;Βρεθηκε λοιπον το καθολικο ονειρο καθε γυναικας ή ειναι απλως ενα βιβλιο χτισμενο σε γενικολογιες και προκαθορισμενους,πεζους,κανονες ευτυχιας;Γραμμενο απλως για να γινει μπεστ σελλερ.Στα αληθεια,τιποτα περισσοτερο.



Υ.Γ.1:Διαβασα και κατι διηγηματα του Καφκα με τιτλο 'Το Σινικο τειχος' αλλα ποιος δε βαριεται να γραφει κριτκες για Καφκα,σοβαρα τωρα.

Υ.Γ.2:Δεν θα σχολιασω τα διηγηματα γεματα φαντασια που διαβαζα καθημερινα στις αθλητικες για τους παιχταραδες που φερνει ο Ολυμπιακος και τα τειχη του Καραισκακη που θα γκρεμιστουν.Πικρα ρε προεδρε.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου